Su Niluferi: Bahce Havuzunun Gozdesi

Bilimsel Kimlik

Su niluferi, Nymphaeaceae familyasindan Nymphaea cinsine ait bir su bitkisidir. Yaklasik 50 kadar tur icerir ve bunlarin cogu, ozellikle soguk iklimlere dayanikli melez cesitler, sus havuzlarinda yetistirilir. Yapraklari suyun yuzeyinde yuzer, kalp seklinde ve mumsu bir yapiya sahiptir; bu sayede su damlalarini defeder ve yapragin uzerinde birikmez. Cicekler suyun uzerinde acar, coklu tac yaprak sirasina ve parlak sari-turuncu bir merkeze sahiptir.

Permakultur Degeri

Bahce havuzu, permakulturde kucuk ama guclu bir ekosistemdir ve nilufer bu ekosistemin temel tasidir. Genis yapraklari su yuzeyini golgeler, bu da su sicakliginin dengelenmesine ve yosun ureyiminin azalmasina yardimci olur. Kok bolgesi ve yapraklarin altindaki golgeli alan, yusufcuk larvalari, kurbagalar ve faydali su bocekleri icin siginak olusturur. Ayrica cicekler, ari ve diger polinatorler icin havuz cevresinde ek bir besin kaynagi saglar. Dogru yerlestirilmis bir su bitkisi, kapali bir donguде su kalitesini iyilestirir ve ekstra filtrasyon ihtiyacini azaltir.

Sifali/Yenilebilir Ozellikler

Nilufer, dunyanin bircok bolgesinde geleneksel kullanimlari olan bir bitkidir. Bazi Nymphaea turlerinin rizomlari ve tohumlari, Asya mutfaklarinda pisirilerek tuketilir. Geleneksel tip pratiklerinde cicek ve yapraklarin sakinlestirici ozellikleri oldugu dusunulur ve bazi kulturlerde infuzyon olarak kullanilir. Bununla birlikte bu kullanimlar bolgeye ve tur/cesitlilige gore degisir; sus amacli yetistirilen bahce niluferlerini yemek veya tibbi amacla kullanmadan once mutlaka dogru tur teshisi yapilmali ve bir uzmana danisilmalidir.

Nasil Yetistirilir

Nilufer, durgun veya cok az akan suyu sever; havuzda gunes isigi alan, ruzgardan biraz korunakli bir konum en iyi sonucu verir. Rizomlar agir kil agirlikli su bitkisi topraginda, ozel sepetlerde yetistirilir ve havuzun tabanina, cesit ve iklime gore 30-90 cm derinlige yerlestirilir. Sert (hardy) cesitler kis aylarinda havuz tamamen donmadigi surece rizom halinde suyun dibinde hayatta kalir. Buyume mevsiminde su bitkisine ozel yavas salinimli gubre tabletleri onerilir. Birkac yilda bir rizomlar bolunerek hem bitkinin canlanmasi hem de cogaltma saglanir.

Bahceden Gozlem

Bu fotografta, sonbahar yapraklarinin arasinda tek basina acmis koyu pembe-kirmizi bir nilufer cicegi goruluyor. Turuncu merkezi ve cok katli tac yapraklariyla havuzun en dikkat cekici anlarindan birini olusturuyor. Suyun uzerinde yuzen sararmis yapraklarla birlikte, mevsim gecisinin havuzda nasil goruldugunu guzel bir sekilde ozetliyor.