Koi Baliklari: Havuzun Sessiz Ortaklari

Bilimsel Kimlik

Koi, Cyprinus rubrofuscus (bazi kaynaklarda Cyprinus carpio haematopterus) turunun sus amacli yetistirilen renkli varyetesidir; sazangiller (Cyprinidae) familyasindan gelir. Japonya'da yuzyillar boyunca yapilan secici yetistiricilikle bugunku canli renk ve desenlere ulasmistir. Japonca'da 'nishikigoi' (parlak sazan) olarak da bilinir.

Permakultur Degeri

Koiler, bahce havuzunun kapali ekosisteminde onemli bir rol oynar. Sivrisinek larvalarini ve diger kucuk su bocreklerini yiyerek dogal bir haşere kontrolu saglarlar. Diskilari, su bitkileri icin dogal bir besin/gubre kaynagi olur - ozellikle nilufer gibi kokleri suda olan bitkilerle guzel bir dongu olusturur. Hareketleri suyun oksijenlenmesine de katkida bulunur. Dengeli kurulmus bir havuz ekosisteminde neredeyse kendi kendilerine yasarlar, bu da onlari dusuk emekli bir permakultur unsuru yapar.

Cesitler ve Gorunum

Koiler onlarca farkli renk ve desen varyetesiyle yetistirilir. Bahcemizdeki havuzda tul kuyruklu (fantail/veiltail) beyaz bireylerin yani sira turuncu-beyaz ve kirmizi-turuncu desenli ornekler de var. Tul kuyruklu koiler, genis ve dalgali yuzgecleriyle ozellikle dikkat cekiyor; suda suzulurken adeta ipek bir kumas gibi hareket ediyorlar.

Nasil Bakilir

Koiler icin havuzun yeterince derin olmasi onemlidir; kis aylarinda donmayacak, yaz aylarinda asiri isinmayacak bir derinlik genellikle en az 80-100 cm olarak onerilir. Su kalitesinin dengede tutulmasi, asiri besin/atik birikiminin onlenmesi gerekir - bitkiler ve varsa filtrasyon sistemi bu konuda yardimci olur. Yaz aylarinda duzenli fakat olculu yemleme yeterlidir; kis aylarinda su sicakligi dustugunde metabolizmalari yavasladigi icin yemleme buyuk olcude durdurulur veya cok azaltilir.

Bahceden Gozlem

Havuzumuzdaki koiler oldukca zahmetsiz yasiyorlar; kendi imkanlariyla idare ediyorlar, biz sadece ara sira yem atiyoruz. Nilufer yapraklarinin ve diger su bitkilerinin arasinda dolasirken, gokyuzunun ve agaclarin suya yansimasiyla birlikte havuzun en huzurlu anlarindan birini olusturuyorlar.